Jakie właściwości mają mleka roślinne? Które wybrać i dlaczego?

Kto czyta mój blog i kto mnie dobrze zna, wie że unikam nabiału, praktycznie w każdej formie. Skłoniła mnie ku temu nietolerancja na laktozę, ale korzyści zdrowotne oraz poprawa samopoczucia wynagrodziły ten brak w menu.

zdj. Marta Wojtal

Wiele lat temu nie wyobrażałam sobie dnia bez serka wiejskiego czy jogurtu.  Podczas treningów zauważałam coraz częstsze zmęczenie mięśni, szczególnie nóg. Ponadto pojawiły się problemy z cerą i przysypianie w ciągu dnia. Okazało się, że nie toleruję laktozy, postanowiłam więc zrezygnować całkowicie z nabiału. Efekty widoczne były już po kilku dniach. Znaczna poprawa cery oraz ustąpienie permanentnego zmęczenia zarówno fizycznego jak i psychicznego.

Okazuje się, że ok. 80% z nas nie trawi dobrze mleka krowiego. Nie zdajemy sobie często sprawy, że nie posiadamy enzymu rozkładającego laktozę. A objawy nietolerancji są naprawdę bardzo różne i nie zawsze zauważalne od razu po wypiciu mleka.

Alternatywa?

Do moich potraw i napojów używam napojów roślinnych.

Czy brakuje mi tradycyjnego krowiego nabiału, a w szczególności mleka ? Absolutnie nie:).

Mleko roślinne

W przypadku mleka roślinnego mamy duże pole do popisu jeżeli chodzi o rodzaj i smak. Mogą być to napoje z orzechów, roślin strączkowych, ziaren lub zbóż. Charakteryzują się nie tylko różnym smakiem, ale także wartościami odżywczymi czy zastosowaniem. Nazwa „mleko” w przypadku roślinnym jest jedynie umowna, zwykle produkty tego typu nazywane są po prostu napojami roślinnymi.

Korzyści stosowania mleka roślinnego:

  • w zależności od rodzaju są źródłem wielu różnych pierwiastków i witamin
  • nie zawierają laktozy
  • nie zawierają cholesterolu
  • są idealne dla osób z powolnym metabolizmem
  • ułatwiają trawienie
  • idealne dla wegan i wegetarian

Do czego używać mleka roślinnego?

Do potraw zimnych i ciepłych. Do deserów (lodów, ciast, ciasteczek), napojów (cappuccino z mlekiem kokosowym lub sojowym należy do moich ulubionych grzeszków:) ), koktajli, naleśników, owsianek, zup, warzyw i mięs.
Na sklepowych półkach znajdziesz coraz więcej rodzajów mleka roślinnego. Pamiętaj jednak, aby jak w przypadku innych produktów, zwracać uwagę na skład takiego napoju, ponieważ producenci często wspomagają się sztucznymi wypełniaczami, dodatkami czy konserwantami. Unikaj także mleka „smakowego”, to pełna cukrów i sztucznych barwników niezdrowa bomba kaloryczna. Niejednokrotnie minusem dobrego sklepowego napoju roślinnego jest cena napoju. Rozwiązanie? Przygotowanie takiego mleka samemu!
Z jakich roślin można przygotować mleko roślinne?

  • soja
  • kokos (wiórki kokosowe)
  • nasiona konopi
  • orzechy włoskie
  • orzechy laskowe
  • migdały
  • orzechy nerkowca
  • orzechy macadamia
  • orzechy piniowe
  • kasza jaglana
  • gryka
  • ryż
  • owies
  • sezam
  • ziarno słonecznika
  • pestki dyni

Rodzaje napojów roślinnych i przykładowy sposób przyrządzania domowego mleka roślinnego:

Rekwizyty potrzebne do przyrządzenia domowego mleka roślinnego:

  1. Szklane wysokie naczynie, sitko o drobnych oczkach i drewniana łyżka.
  2. Szklane wysokie naczynie, lniana ściereczka lub apteczna gaza, drewniana łyżka i gumka recepturka.

Jeśli chcę uzyskać tłusty napój, to stosuję proporcje:

  • 1⁄2 naczynia ziaren + 1⁄2 naczynia wody = mleko tłuste i gęste, do kremów, jogurtów itp.

Mniej tłustą konsystencję dadzą poniższe proporcje:

  • 1/3 naczynia ziaren + 2/3 naczynia wody = mleko do kawy, owsianek itp.

Opcja dobra dla np. orzechów nerkowca lub macadamia, ponieważ są bardzo tłuste. Mleko owsiane zawiera mniej tłuszczów.

Wyciśnięte pozostałości po mleku możesz użyć do innych potraw :).

Mleko migdałowe
Migdały możemy zblanszować (nie jest to konieczne, ponieważ zdrowsze są nieblanszowane). Namocz je przez 8-10 godzin w zimnej wodzie w celu uruchomienia procesu kiełkowania i zmiękczenia migdałów.

Składniki:

    • 1 szklanka migdałów namoczonych w wodzie
    • 3½ filiżanki wody filtrowanej
    • 2–4 daktyle (do smaku)
    • 1 cała laska wanilii (posiekana) lub ½ łyżeczki ekstraktu z wanilii
    • ¼ łyżeczki cynamonu
    • szczypta soli morskiej

Przygotowanie:

Umieść migdały w misce i przykryj  je wodą, pozostaw na  noc ( 8–10 godzin). Rano opłucz je i dobrze osusz. Następnie wrzuć do blendera, dodając wodę, daktyle i wanilię. Miksuj na największych obrotach przez 1 minutę. Mieszaninę włóż do ściereczki lnianej służącej jako sitko. Przez małe otwory wyciskaj mleko do miski (może to potrwać kilka minut, więc bądź cierpliwy!). Wymieszaj z solą morską i cynamonem. Przechowuj w lodówce do 3–4 dni.

Mleko sojowe jest chyba najstarszym i najbardziej popularnym wśród zamienników mleka krowiego. W tym przypadku ważne jest, aby wybierając to sklepowe, kupować z certyfikatem ekologicznym. Soja bardzo często jest modyfikowana genetycznie, należy także do bardzo częstych alergenów.

Przygotowanie:

Ziarna soi mielimy z wodą w proporcjach 50/50, odciskamy a następnie podgotowujemy ok. 10 minut na małym ogniu. Podczas gotowania mleko sojowe wytwarza gęstą pianę, należy ją zebrać łyżką i wyrzucić, zwiększając tym samym jego lekkostrawność.

Mleko jaglane i gryczane i ryżowe niefermentowane również wymagają gotowania po odciśnięciu.

Mleko ryżowe niefermentowane.
Najpierw mielimy ryż z wodą w proporcjach 50/50 naczynia ryżu i naczynia wody, odciskamy, a następnie podgotowujemy.

Mleko ryżowe fermentowane

Składniki:

      • 0,5 szklanki ryżu
      • 8 szklanek wody filtrowanej
      • 1,5 łyżeczki soli
      • 0,5 szklanki rejuvelacu
      • łyżeczka miodu lub ksylitol
      • ¼ wanilii

Przygotowanie:

Fermentowane mleko ryżowe potrzebuje długiego gotowania ryżu. Gotuj pół szklanki ryżu na 8 szklankach wody, około 2 godziny, pod przykryciem, na małym ogniu. Ugotowany ryż miel partiami, łącząc je po zmieleniu, do jednej z nich dodając 1 1⁄2 łyżeczki soli. Dodaj pół szklanki rejuvelacu i odstaw na 2-3 dni. Po tym czasie zamieszaj, odcedź gęstą masę od płynu. Możesz posłodzić ksylitolem lub miodem, na koniec dopraw wanilią.

Mleko kokosowe

Składniki:

      • 4 szklanki wody filtrowanej
      • 2 szklanki wiórków kokosowych

Przygotowanie:

W garnku doprowadź wodę do wrzenia, wsyp wiórki kokosowe i gotuj. Następnie zmiksuj, aż do uzyskania jednolitej masy. Tak otrzymane mleko odcedź przez sitko, naciskając dłońmi na masę. Przelej mleko do szklanego pojemnika. Przechowuj w lodówce. Przed otwarciem pojemnika dobrze nim wstrząśnij.

Komentarze 69 komentarzy

Dołącz do dyskusji…

Odpowiedz na „AniaAnuluj pisanie odpowiedzi

Komentarz jest wymagany

Podpis jest wymagany

Pani Aniu, ostatnio zrobiłam mleko kokosowe wg. Pani przepisu i wstawiłam do lodówki (w zamkniętych szklanych butelkach) Wieczorem, następnego dnia, kiedy otworzyłam butelki, zauważyłam nasamym wierzchu napoju coś w rodzaju sera? W smaku trochę przypominało masło, ale nadal miało kokosowy posmak. Po wyjęciu ,,serka?”, mleko nadal miało kokosowy posmak, ale było bardziej przeźroczyste… Chciałam się zapytać czy to normalne? Robiłam też mleko owsiane i wszystko było ok. …

Hej ! 🙂 mam pytanie do Ciebie , jak długo można przechowywać domowe mleko kokosowe w lodówce ?

Czy mozna kupic mleko kokosowe w puszce? Sklad: ekstrakt z kokosa i woda.

A ile gotowac to mleko kokosowe? 5 min, 10 min…? W nowej ksiazce tez nie jest napisane….

[…] właściwości o których  pisze Anna Lewandowska. Odsyłam Was do jej publikacji na ten temat. http://hpbanew.client.beyond.pl/wlasciwosci-maja-mleka-roslinne-ktore-wybrac-dlaczego/. Dla osób chcących rozwijać umiejętności lingwistyczne film The Happy […]

Dziękuję Aniu za ten wpis. Od dziecka mam dziwne reakcje organizmu na mleko, ale wiadomo w każdej diecie było ono obecne, nikt się nad tym nie zastanawiał, a jednak… Przerzucam się na mleko roślinne. Dziękuję.
Mam też takie pytanie. Czy masz zamiar w przyszłości prowadzić kursy. szkolenia (tematyczne) ze zdrowego odżywiania?

Bardzo przydatny wpis, do tej pory spróbowałam tylko mleka migdałowego, które wg mnie jest rewelacyjne 🙂 także na pewno niebawem zabiorę się za zrobienie kokosowego i ryżowego 🙂 A co do uczucia ciężkich nóg i poprawy samopoczucia to szczerze potwierdzam. Najkorzystniej byłoby zrezygnować z produktów zawierających pszenicę i produktów krowich ale cóż w praktyce nie jest to takie łatwe 🙁 Staram się je ograniczyć do minimum.

ja też odstawiłam nabiał i od razu waga ruszyła w dół ( około 2,5 kilo ), ale nie czuje poprawy samopoczucia, ładniejszej cery no i najgorsze: mam problemy z wypróżnianiem. jaka może być tego przyczyna? nie jem też glutenu, jem dużo warzyw i owoców i pije dużo wody ( 2-3 litry dziennie ).

A oczyszczacz conajmniej raz do roku swój organizm? To jest podstawa zdrowia i prawidłowego funkcjonowania narządów.

Cześć Aniu. Fajnie ze napisałaś o mlekach roślinnych które ostatnio odkryłam i pije razem z dziećmi. Pisałaś, że lubisz kawę z mlekiem kokosowym. Mleko kokosowe śpiewasz w eksprwsie? Bo przyznam, że brakuje mi takiej kawy.

Witam,
Dobrze, ze powstał ten artykuł, ponieważ zauważyłam juz od pewnego czasu, ze moje nogi sa po prostu ciezkie a ja w ciagu dnia potrafie przespac nawet 3 godziny. Dziękuję Aniu 🙂
Jestes najlepsza.
Pozdrawiam

Witam , a jak zagospodarować np. migdały które zostają po odcedzeniu mleka ? Pozdrawiam serdecznie !

cenna byłaby informacja dotycząca rozkładu makroskładników w poszczególnych rodzajach mleka roślinnego.

Aniu jakie badania robiłaś zeby potwierdzić nietolerancje laktozy u siebie? Pytam, bo wydaje mi sie ze mam wszystkie objawy jakiejś nietolerancji pokarmowej. Pozdrawiam.

Słaby skład- za dużo dziwnych dodatków. Szukaj takiego które ma tylko orzechy i wodę albo (ryż, kasze etc) są takie w sklepach ze zdrowa żywnością. Z tego ci oamietam nawet rossman ma takie w marce ener bio

Ja kupilam tylko raz mleko tej marki i doczytalam sie tam gumy xanthanowej jako jednego ze skladnikow. Guma ta jak wiadomo powoduje raka i problemy z zoladkiem. Radze unikac takiego mleka z takimi dodatkami jak pisala Pani Ania

Witaj Aniu! Rewelacyjny wpis! Od pol roku pijemy z mezem tylko mleko ryzowe i czujemy sie fantastycznie. Kupuje komercyjna marke mleka ryżowego ktora rowniez jest wzbogacana w witaminy B12, B3 oraz zelazo. Samo zdrowie. Pozdrawiam.

Witam serdecznie, dziękuję za wszystkie przepisy na mleko i pozdrawiam ???

Brakuje mi trochę informacji na temat właściwości tych mlek. Wiadomo coś więcej w tej sprawie?

Zawsze zastanawiam sie nad np mlekiem kokosowym. Czesto to tansze zawiera zageszczacz. Czy takie cos jest zdrowe?

A jak myślisz?
Zrób sama w domu takie mleko, tańsze, zdrowsze a i masz pewność, że bez niepotrzebnych składników. 🙂

nie jest, polecam Real Thai albo Aroy D – jakość pierwsza klasa.

Mleko kokosowe mi zbrzydło. Skuszę się tym razem na migdałowe 🙂 THX Ann

Aniu, mam pytanie czy jesteś zwolenniczką diety wegańskiej (tzn. czy planujesz kiedyś na nią przejść itp.) I wgl. co o niej sądzisz?:) Pozdrawiam – wpis jak najbardziej ciekawy.

Zastanawialam sie nad mlekiem kokosowym bo często je widzę w twoich przepisach ale troche nie ufam sklepowym. Sama robisz mleczko kokosowe Aniu zawsze? Pozdrawiam

Czasem wybieram sklepowe odpowiedniki. W tym wypadku zawsze sprawdzam skład, aby nie było w nich żadnych sztucznych dodatków.

Aniu,czy zgodzisz sie ze mna,ze jesli chodzi o kupne mleko to nie tylko problem jakie jest,ale rowniez problem stanowia opakowania? Zawsze lepiej zrobic w domu. Po przeczytaniu Twoich informacji na temat laktozy,o ktorej z reszta doskonale wiedzialam,ze jest to temat wzbudzajacy kontrowersje, stwierdzilam,ze nie jem od dwoch miesiecy zadnych serow (a mieszkam we Francji ) i okazalo sie,ze moj problem atopowego zapalenia skory ZNIKNAL !!!! Wiec masz racje, nigdy nie wiemy czy nasze problemy to nie laktoza. Dziekuje Ci bardzo!

Z tego co wiadomo, to dziecko ma w życiu spożywać jedynie jedno mleko, mleko matki. Później wchodzi dieta bez mleczna i tu pojawia się pytanie czym zacząć karmić dziecko. Mleko (matki) później nie jest mu potrzebne jak i nam dorosłym.

Witam Ani, a co sądzisz na temat mleka krowiego, ale tzw. „bez laktozy”…?

Mam pytanie odnośnie soli morskiej w mleku migdałowym. Czy nie lepsza byłaby sól himalajska? Słyszałam, że sól morska nie jest już tak zdrowa jak dawniej, bo morza są bardzo zanieczyszczone.

Można jak najbardziej użyć himalajskiej 🙂

Ann! Ile takie mleczko, np. kokosowe, może stać w lodówce?

Super artykuł 😉 Aniu a które mleko polecilabyś dla dziecka 1,5 rocznego ??

Dobry wieczór! Temat jak zwykle trafił w mój gust!
Jednak mam pytanie dotyczące czego innego..
Za kilka dni zaczynam pracę wakacyjną jak to studentka, będę pracować również na nocne zmiany.. Mam problem z otyłością od wielu lat, z czym od kilku lat walczę, jednak nie chce wrócić do punktu wyjścia.. Czy mogłaby Pani polecić jakąś książkę/bloga dotyczącego tego tematu? Od lekarza usłyszałam jedynie ‚jak to co robić? po prostu nie jeść!’ Jednak w ciągu 12 godzin pracy człowiek w końcu zacznie być głodny i rzuci się na lodówkę po powrocie do domu..
Serdecznie pozdrawiam!

jedz dużo warzyw,kasz,ale z owocami ostrożnie bo to cukier. Zrób sobie do pracy sałatkę np. pomidory w kostkę z awokado i szczypiorkiem, troszkę oliwy, albo salatka z ugotowanego ryż,u tuńczyk, ogórek kiszony(jedz kiszonki!!!to zdrowie i odporność a mało kcal!) , pietruszka, troszkę kukurydzy i łyżka oliwy lub jogurtu,
albo salatka z jaglanej z jakimiś świeżymi warzywami jakie tylko masz…take salatki na zimno są dalej dobre bo sama tak robię;)
jedz na pewno zdrowe tłuszcze (awokado, oliwa orzechy) bardziej niż cokolwiek typu chleb czy coś słodkiego…a żebyś od rana miała power do życia powinnaś jeść śniadania bialkowo-tłuszczowe a nie owsianke czy kanapki!! pisała o tym Ania 😉 z reszta tysiące tu przepisów nadających się do lunchboxow do pracy!:)
ps. polecam blog „pepsi elliot” który jest w innej konwencji niz Ani, tam dowiesz się więcej o roznych rodzajach diet dla określonej grupy ludzi potwierdzone badaniami, wpływu substancji na organizm czy różnych chorobach związanych z dietą ( ja czytam bo dużo tam o chorobach autoimmunologicznych jak moje Hashimoto)

Super pomysł ☺ Aniu a może napisałbyś coś o spirulinie , chlorelli , trawie jęczmiennej i reszcie zielonych cudach ? Wiem , że wszędzie pełno informacji ale może Ty masz jakieś pomysły na koktajle z dodatkiem tych rzeczy. Ściskam mocno i życzę mnóstwo sukcesów ☺

Wow! Nie wiedziałam, że można zrobić mleka roślinne samemu.. jak ktoś wyżej napisał, blog ten jest naprawdę skarbnica wiedzy!
Aniu, nigdy proszę się nie poddawaj, nie słuchaj tych zawistnych komentarzy i dalej rób, co robisz, bo wychodzi Ci to świetnie! 🙂

Może doradzisz mi – kupuję mleko kokosowe w Rossmanie (mam nadzieję, że jest dobre, zdrowe??), smakuje dobrze, ale np. dodając je do wspomnianego cappuccino (też kocham!:)) robia się na powierzchni kawy „oka” jak w rosole, mega tłusto.. Czy dodaje go po prostu za dużo (dałam ok. 3 łyżeczki) czy mleko jest złe???
Druga sprawa jest z owsianką – robiłam kilka razy też na tym rossmanowym mleku i również było mi bardzo tłusto, czułam się, jakbym jadła owsiankę z olejem.. potem było mi niedobrze po zjedzeniu..
Daje za dużo czy kupuje złe mleko? Proszę o odpowiedź, pozdrawiam 🙂

PS/ Jutro kupuję książkę „Ukryte terapie” 🙂 🙂

Mleko kokosowe jest dość tłuste, sprawdź tabelę na etykiecie. To z rossmanna zawiera 18% tłuszczu, także oka na kawie czy tłusta owsianka jest normalnym zjawiskiem. Jeśli czujesz sie po nim niedobrze może warto spróbować innego mleka roślinnego?

Czy te mleka sojowe, orzechowe, migdalowe… ze sklepowych polek tez sa ok? Mozna je smialo stosowac?

A mleko kokosowe w proszku bio (82% ekstraktu z kokosa). Sprobowac czy raczej odradzasz? Pozdawiam

Pierwsze kokosowe już zrobione! Świetna alternatywa! Z podanego przepisu wyszło 700ml – koszt trochę ponad 3zł! Można? Można! Dziękuję Aniu! ❤

Dzisiaj rano właśnie pierwszy raz zrobiłam sama mleko migdałowe i tu od razu taki post :D! Mleko łatwiutkie w przygotowaniu, pyszne i do tego zdrowe!! Polecam :). Nie wiedziałam, że przepis na mleko sojowe również jest prosty, koniecznie muszę spróbować je zrobić. Jak zawsze pomocny, edukacyjny i motywujący do działania post <3

Ziarna soi sa modyfikowane genetycznie w celu poprawienia wchlanialnosci I ulatwienia trawienia. Obecnie zdecydowana wiekszosc soi, ktora jest na rynku jest modyfikowana. Do tej pory nie stwierdzono negatywnego wplywu modyfikowanych ziaren na zdrowie ludzkie

Aniu, a co myślisz o MLEKU KROWIM ale tym BEZ LAKTOZY…?

Widziałam niedawno odpowiedź Ani na takie właśnie pytanie i odradzała picie takiego mleka. Pozdrawiam 🙂

Nie ma czegoś takiego jak mleko bez laktozy -dodana jest do takiego produktu laktaza (enzym którego brakuje przy nietolerancji). Czyli efekt ten sam co przy braniu wszędzie ostatnio reklamowanych tabletek, na których w przeciwieństwie do mleka czy jogurtu znajdujemy informację o istniejących skutkach ubocznych, możliwości przedawkowani oraz że nie należy przyjmować w ciąży.
Pozdrawiam

Nie miałam pojęcia, że mleko można przygotować z tak wielu produktów! Sojowe, kokosowe, owsiane i migdałowe próbowałam i bardzo lubię. Z chęcią wypróbuje inne ?
Pozdrawiam!

Odrzuciłam mleko i jajka już jakiś czas temu z racji nietolerancji.. Zastanawia mnie czy odrzucić też chleb?(zastanawia mnie czy w składzie mogą występować te składniki).

Ja juz od kilku miesiecy nie pije mleka krowiego jednak mam problem z jogurtami i roznymi serami jak mascarpone czy twaróg-jak je zamienic? dodam jeszcze, ze sklepowe jogurty sa albo drogie albo pełne sztucznych dodatkow.czy robienie jogurtów we wlasnym domu jest czasochlonne i wymaga duzych kosztow? Pozdrawiam i dziękuję za odpowiedz.Aga

Super post 🙂 ja np. Jem jogurty jak i serki wiejskie. Mleka mogłam jeść i pić dużo, jednak z czasem różnie się po nim czułam. Przeszłam na mleko roślinne . Ale niestety odstrasza ta cena.. Dziękuje Aniu za te przepisy, myślę że skorzystam i sama porobie 🙂 Będzie to tez okazja spróbować innych jak narazie tylko sojowe i ryżowe 😉

Ania jesteś niesamowita! :))) Twój blog to skarbnica wiedzy 😀 zaglądam tutaj codziennie i zawsze odkrywam coś nowego 😀 do niektórych postów wracam kilka razy, mam oby dwie książki, praktycznie 90% posiłków które spożywam są z Twoich przepisów 🙂 moim ulubionym prezentem dla znajomych na różne okazje jest właśnie Twoja książka 🙂

Pozdrawiam! 🙂

Super dziękuję też trudno mi sobie wyobrazić dzień bez jogurtu i mleka. Ale dzięki Tobie i tym informacją niezwykle potrzebnym dziś robię mleko i zaczynam życie bez laktozy. Dzięki za alternatywę mieszkam w małej miejscowości i trudno o takie produkty. Ale też wszem i wobec ogłaszam że po tygodniu intensywnego czytania twojego blog jestem tak zmotywowana że zaczynam walkę z centymetramia a mam ich sporo jakieś 50kg dziękuję życie mi ratujesz i wiarę przywracasz

Czasami mi wychodzi, a czasem nie. Trochę są zbyt mdłe w smaku. Lepsze są sklepowe. Ale tym razem spróbuję zrobić z kaszą jaglaną. 🙂

Do tej pory kupowałam mleko kokosowe. Pokochałam je i czas zrobić to mleko sama 😉
Jak długo można przechowywać takie mleko w lodówce? 🙂

Aniu, a jak jest z wapniem? Czy domowe mleka roślinne mają tyle samo co sklepowe? 🙂

Aniu, jesli na przyklad nie mam wystarczajaco czasu na przygotowanie domowego mleka roslinnego, jakiej marki mleko roslinne polecasz najchetniej?

Ważne aby wybierać mleka bez sztucznych dodatków.