Pigwowiec japoński – wykorzystaj go w kuchni!

Pigwowiec japoński to owoc, który zasługuje na więcej uwagi, niż zwykle mu się poświęca: łączy w sobie sporo wartości odżywczych, potwierdzone naukowo właściwości zdrowotne i szerokie zastosowanie w kuchni. Zebrałam dla Was najważniejsze informacje na jego temat, a inspiracji na zdrowe przepisy z sezonowych owoców szukajcie też w aplikacji Diet & Training by Ann.

Krzew pigwowca japońskiego kwitnie na przełomie kwietnia i maja. Ma liczne, drobne, czerwone kwiaty. Owoce pigwowca, których zbiór przypada we wrześniu, mają charakterystyczny, słodki aromat i znaczne wartości odżywcze. Wyglądem przypominają jabłka. Są żółte, kuliste, o nieregularnym kształcie i zróżnicowanej wielkości. Choć jeszcze do niedawna nie budziły zainteresowania, powoli zaczęły wkraczać na nasze stoły. Może jeszcze nie są tak popularne, jak inne owoce, ale zdecydowanie warte uwagi i wykorzystania w naszych jadłospisach.

Właściwości zdrowotne

Pigwowiec japoński został doceniany w Chinach, gdzie suche owoce, zwane Mugua, były szeroko stosowane w medycynie ludowej w leczeniu różnych chorób. Wykorzystywano je w terapii reumatyzmu, astmy i przeziębienia. Owocom przypisywano ponadto właściwości przeciwbiegunkowe, przeciwwymiotne, łagodzące objawy choroby beri-beri, czerwonki, cholery, zapalenia jelit i innych. Wykorzystywano je także w chorobach żołądka. Z nasion przyrządzano napar pomocny w leczeniu stanów zapalnych gardła, chrypki czy nieżytów przewodu pokarmowego. Natomiast nalewka z owoców miała wspomagać proces trawienia oraz obniżać ciśnienie tętnicze krwi. Z kolei nasiona stosowano jako środek przeczyszczający.

Owoce pigwowca japońskiego odznaczają się stosunkowo silną aktywnością antyoksydacyjną, w porównaniu z innymi owocami. Przeprowadzone do tej pory badania wykazały ponadto ich właściwości przeciwzapalne, przeciwbólowe, przeciwskurczowe, wspomagające układ odpornościowy i przeciwbakteryjne.

Wartość odżywcza

Pigwowiec japoński należy do owoców ubogich w cukry proste, a bogatych w błonnik. Charakteryzuje się ponadto wysoką zawartością witaminy C. W porównaniu z innymi owocami pigwowiec japoński jest bogaty w składniki mineralne, takie jak: magnez, sód, miedź, cynk, fosfor, żelazo i molibden. Pod względem zawartości żelaza i molibdenu owoce pigwowca należą do najzasobniejszych. Owoce wskazują także dużą zawartość kwasów organicznych. Nasiona pigwowca zawierają natomiast około 10-20% oleju, w którego skład wchodzi głównie kwas linolowy, oleinowy i palmitynowy.

Zastosowanie w kosmetyce

Owoce pigwowca znalazły zastosowanie w kosmetyce. Macerat z nasion używa się do przemywania i oczyszczania twarzy, łagodzenia podrażnień i stanów zapalnych skóry. Wykorzystuje się je także do wyrobu emulsji, kremów oraz balsamów do ciała. Wykazano ponadto, że olejek z pigwowca wykazuje potencjalne działanie ochronne przed szkodliwym działaniem promieni słonecznych. Jest on też często wykorzystywany jako środek na łagodzenie oparzeń.

Wykorzystanie w kuchni

Owoce pigwowca do niedawna były w niewielkim stopniu wykorzystywane w naszych domach. Obecnie coraz częściej goszczą na naszych stołach. Owoce tego niezwykłego krzewu ceni się głównie z uwagi na ich niezwykłą odporność na czynniki zewnętrzne. Dobrze znoszą przechowywanie i transport. Natomiast po zerwaniu długo zachowują świeżość. Mogą być przechowywane w chłodnym miejscu nawet przez kilka miesięcy. O ich dojrzałości świadczą brązowe nasiona oraz delikatnie lepka skórka. Ogromną ich zaletą jest ponadto silny i przyjemny aromat. Niestety dojrzałe owoce są twarde, o smaku cierpko-kwaśnym. Te cechy nie pozwalają na ich spożywanie w stanie surowym. Przed spożyciem muszą być przetwarzane.

W mojej kuchni wykorzystuję owoce pigwowca do produkcji dżemów, konfitur, soków i lemoniady. Można z nich również przyrządzić lody, nalewki i wina. Sok z owoców pigwowca jest bardzo kwaśny i może być stosowany jako składnik zakwaszający, zastępujący sok z cytryny. Suszone owoce są cennym surowcem w produkcji herbat owocowych, wzbogacając ich aromat i smak.

Jeśli lubicie eksperymentować z sezonowymi owocami, w aplikacji Diet & Training by Ann znajdziecie jadłospisy i przepisy, w których wykorzystacie domowe przetwory, na przykład jako dodatek do owsianki, jogurtu czy naleśników.

Olej z nasion pigwowca

Nasiona pigwowca japońskiego mogą być one wykorzystane do pozyskania oleju. Wytłoczony olej ma intensywną żółtą barwę wynikającą z wysokiej zawartości karotenoidów i charakterystyczny przyjemny zapach. Co istotne, olej z nasion pigwowca charakteryzuje się wysoką trwałością, w związku z czym może być bezpiecznie przechowywany nawet przez dłuższy czas.

Literatura:

1. Antoniewska A, Rutkowska J, Adamska A. Charakterystyka owoców pigwowca japońskiego oraz ich zastosowanie w przemyśle spożywczym. Żywność. Nauka. Technologia. Jakość. 2017; 24, 2 (111): 5-15.
2. Banaś A, Korus A. Walory prozdrowotne owoców pigwowca japońskiego (Chaenomeles japonica). Med Rodz. 2016; 19 (2): 83-85.
3. Baranowska-Bosiacka I, Bosiacka B, Rast J, Gutowska I, Wolska J, Rębacz-Maron E, Dębia K, Janda K, Korbecki J, Chlubek D. Macro- and microelement content and other properties of Chaenomeles japonica L. fruit and protective effects of its aqueous extract on hepatocyte metabolism. Biol Trace Elem Res. 2017; 178 (2): 327-337.
4. Nahorska A, Dzwoniarska M, Thiem B. Owoce pigwowca japońskiego (Chaenomeles japonica (Thunb.) Lindl. ex. Spach) źródłem substancji biologicznie aktywnych. Post Fitot. 2014; 4: 239-246.

Zdrowe odżywianie to nie tylko wybór pojedynczych składników, ale konsekwentna, dobrze zbilansowana dieta na co dzień. Dołączcie do ponad 3,8 miliona osób, które korzystają z aplikacji Diet & Training by Ann: znajdziecie tam jadłospisy, listy zakupów i tysiące przepisów dopasowanych do Waszego celu.

Najczęstsze pytania o pigwowiec japoński