Czy popijanie posiłków ma wpływ na ich trawienie?

Wiele osób twierdzi, że picie płynów podczas spożywania posiłków może zakłócać proces trawienia pokarmu. Pojawiają się twierdzenia, że płyny podawane do posiłku rozrzedzają soki trawienne, przyspieszają transport pokarmów stałych z żołądka do jelit, pogarszając tym samym efektywność trawienia. Jak to jest naprawdę?

Czy płyny spożywane podczas posiłków rozrzedzają soki trawienne?

Musicie pamiętać, że nasze soki trawienne (w tym sok żołądkowy, trzustkowy) w swoim składzie zawierają także wodę. Niewielka ilość płynów wypitych do posiłku (np. pół szklanki wody) nie powinna rozcieńczyć soków trawiennych w sposób, który mógłby wpłynąć negatywnie na trawienie. Trzeba natomiast uważać, jeśli macie w zwyczaju wypijać większe ilości płynów do posiłku. W takim wypadku rzeczywiście ten efekt potęguje się i może wpłynąć na zaburzenie działania enzymów trawiennych.

Trawienie na różnych odcinkach przewodu pokarmowego

W jamie ustnej rozpoczyna się pierwszy etap trawienia węglowodanów, za który odpowiada znajdująca się w ślinie amylaza. Warto dokładnie przeżuwać kęsy, by umożliwić amylazie jak najdłuższe działanie. Popijanie kęsów pokarmu ułatwia ich połykanie, nawet wtedy, kiedy nie są odpowiednio pogryzione. Gdy zbyt duże kęsy pokarmowe trafią do dalszych odcinków układu pokarmowego (żołądka, a następnie jelit), mogą nie zostać dostatecznie strawione. Przez to organizm nie będzie w stanie wchłonąć wszystkich składników odżywczych pozyskanych z pożywienia i wydali je w postaci niestrawionych resztek. Dodatkowo rozdrobniony pokarm łatwiej przechodzi do dwunastnicy (nie zalegając i nie obciążając tym samym żołądka), a dobrze rozdrobnione części pokarmu mają większą powierzchnię dostępności dla enzymów trawiennych w jelitach.

Opróżnianie żołądka

Płyny opuszczają żołądek szybciej niż pokarmy w formie stałej, ale nie są w stanie przyspieszyć prędkości, z jaką pożywienie przechodzi do jelit. Zasadnicze znaczenie dla przyspieszenia tempa opróżniania żołądka ma wzrost jego zawartości oraz stopień rozdrobnienia docierającego do niego pokarmu: im więcej dobrze rozdrobnionej treści pokarmowej w żołądku, tym szybciej jest on opróżniany. Chcąc zapobiec problemom trawiennym, warto więc skupić się na dokładnym przeżuwaniu kęsów.

Kto nie powinien popijać posiłków?

Są osoby, w przypadku których popijanie posiłków ma szczególnie negatywne konsekwencje. Jeśli cierpicie na chorobę refluksową, nadmierna ilość płynów spożywanych w trakcie posiłku może prowadzić do zwiększenia ciśnienia w żołądku i nasilenia dolegliwości.

Dodatkowo popijanie posiłków może także sprawić, że spożyjemy mniejszą ilość jedzenia, niż planowaliśmy, z powodu szybszego odczucia pełności. Osoby, którym zależy na zwiększeniu masy ciała, powinny więc o tym pamiętać. Jeśli chcecie mieć kontrolę nad tym, ile i czego jecie w ciągu dnia, pomocne będą gotowe jadłospisy w aplikacji Diet & Training by Ann, z rozpisanymi posiłkami i wartościami odżywczymi, dopasowane do celu, jaki chcecie osiągnąć.

Popijanie a wchłanianie składników odżywczych

Warto zwrócić również uwagę na rodzaj wybieranych napojów. Nie zaleca się spożywać do posiłku kawy czy herbaty, ponieważ zawarte w nich substancje (taniny, katechiny) zmniejszają wchłanianie niektórych składników odżywczych, np. żelaza. Jest to bardzo istotne dla osób, które są narażone na anemię.

Jak zadbać o trawienie na co dzień?

Jak widzicie, o dobre trawienie dbamy przede wszystkim drobnymi, powtarzalnymi nawykami. Starajcie się dokładnie przeżuwać każdy kęs, wodę pijcie głównie między posiłkami, a większość dobowego zapotrzebowania na płyny pokrywajcie właśnie wodą, traktując pozostałe napoje jako uzupełnienie. To proste zasady, ale najtrudniej pilnować ich każdego dnia. Jeśli chcecie mieć pełen obraz tego, co i ile jecie w ciągu dnia, pomocny będzie Kalkulator Kalorii z AI w aplikacji Diet & Training by Ann, który szybko policzy wartości odżywcze posiłku i ułatwi utrzymanie regularności.

Pić czy nie pić?

Niewielkie ilości płynów wypijane do posiłku przez zdrowe osoby nie powinny zaburzyć procesów trawienia. Jeśli jednak macie jakiekolwiek dolegliwości trawienne, cierpicie na refluks lub nie chcecie szybko odczuć pełności w trakcie posiłku, rezygnacja z popijania będzie dobrą decyzją.

Odpowiednie nawodnienie to jedna z podstawowych zasad prawidłowego żywienia. Pamiętajcie, aby większość dobowego zapotrzebowania na płyny pokrywać poprzez spożycie wody, a dodatkowe napoje powinny stanowić tylko uzupełnienie. Najlepiej pić około 30 minut przed lub po posiłku, aby organizm mógł jak najefektywniej trawić jedzenie oraz czerpać z niego jak najwięcej cennych składników odżywczych. Jeśli macie problem z regularnym nawadnianiem się w ciągu dnia, warto wesprzeć się przypomnieniami i licznikiem wody w aplikacji Diet & Training by Ann: mała rzecz, a naprawdę pomaga wyrobić nawyk.

Najczęstsze pytania o popijanie posiłków

Zdrowe trawienie to suma codziennych, drobnych nawyków: dokładnego przeżuwania, świadomego jedzenia i dobrze zbilansowanej diety. Jeśli chcecie zadbać o to kompleksowo, zajrzyjcie do aplikacji Diet & Training by Ann, gdzie znajdziecie jadłospisy, tysiące przepisów z wartościami odżywczymi oraz plany treningowe. Dołączcie do ponad 3,8 miliona osób, które dbają o zdrowie razem z nami.

Bibliografia:

1. Fuchs KH, Babic B, Breithaupt W, Dallemagne B, Fingerhut A, Furnee E, Granderath F, Horvath P, Kardos P, Pointner R, Savarino E, Van Herwaarden-Lindeboom M, Zaninotto G. EAES recommendations for the management of gastroesophageal reflux disease. Surg Endosc. 2014; 28(6): 1753-73.
2. Kong F., Singh RP. Disintegration of Solid Foods in Human Stomach. Journal Of Food Science. 2008; 73(5).
3. Popkin BM, D’Anci KE, Rosenberg IH. Water, Hydration and Health. Nutr Rev. 2010; 68(8): 439-458.
4. Wierzejska R. Wpływ picia herbaty na zdrowie – aktualny stan wiedzy. Przegl Epidemiol. 2014; 68: 595-599.
5. Warszawski Uniwersytet Medyczny, Instytut Matki i Dziecka, Instytut Żywności i Żywienia, Polskie Towarzystwo Żywienia Klinicznego Dzieci. Raport: Fakty i mity o wodzie: badanie eksploracyjne opinii polskich internautów z komentarzami ekspertów. 2012.