Czy uczucie głodu to dobry sygnał?
Zanim przejdziemy dalej, chcę Wam powiedzieć jedno: głód to nie wróg, tylko sygnał, którego warto się nauczyć słuchać. Sama wiem, jak łatwo pomylić go z nudą albo stresem, dlatego temat mindful eating wraca u mnie regularnie. W aplikacji Diet & Training by Ann znajdziecie jadłospisy dopasowane do czterech różnych celów, więc łatwiej dobierzecie porcje do swoich prawdziwych potrzeb.
Zanim odpowiem na tytułowe pytanie, zacznę od początku! Podstawową funkcją fizjologiczną u każdego człowieka jest dostarczenie organizmowi odpowiednich składników pokarmowych i mineralnych, które pokryją zapotrzebowanie energetyczne. Dzięki temu Wasz organizm dostaje “paliwo” do działania i tym samym prawidłowego funkcjonowania. Powszechna dostępność różnorodnych produktów spożywczych sprawiła, że niekontrolowane podjadanie stało się dla niektórych z Was nawykiem. Mało kto skupia się na tym, czy je wtedy, kiedy rzeczywiście jest głodny, czy też wynika to po prostu z nudy, niekorzystnych przyzwyczajeń. Praca nad nawykami żywieniowymi to trudny i długotrwały proces, ale dający efekty, dlatego nie poddawajcie się! Pamiętajcie o naszym wyzwaniu #MałeKroki#DużaZmiana, do którego możecie dołączyć w każdym momencie 🙂
Jak to możliwe, że odczuwa się głód?
Odpowiada za to mózg, a dokładniej przysadka mózgowa i wszelkie sygnały, które do niej docierają. Są to między innymi sygnały motoryczne, czyli kurczenie ścian żołądka czy regulacje termiczne, w których to termoreceptory biorą udział w rozpoznawaniu głodu. To przyczynia się do dostosowania wielkości porcji spożywanego jedzenia do potrzeb energetycznych organizmu, które są z kolei związane z utrzymywaniem ciepłoty ciała. Chyba każdy z Was zna to uczucie, kiedy po posiłku nagle odczuwa się przypływ ciepła i zaczynacie czuć się bardzo przyjemnie!
Kolejne to sygnały hormonalne, gdzie dużą rolę odgrywa potocznie nazywany “hormon głodu”, czyli grelina. Bierze udział w utrzymaniu równowagi energetycznej organizmu i wydzielana jest w błonie śluzowej dna żołądka. W okresie głodu stężenie greliny w osoczu podwyższa się i tym samym powoduje wzrost uczucia głodu, podczas gdy po zjedzeniu posiłku szybko się obniża.
Z kolei regulacje metaboliczne to spadek poziomu glukozy we krwi. Możecie poczuć się wówczas osłabieni. Oprócz tego, w złożonym procesie odczuwania głodu biorą udział także czynniki zewnętrzne, w tym np. czynniki kulturowe, społeczne, stres, temperatura, wygląd, zapach i smak pokarmu.
Psychologia vs odczuwanie głodu
Nie można jednak zapomnieć, że poza zaspokajaniem podstawowych funkcji żywieniowych istotną rolę stanowi aspekt psychologiczny. Często okazuje się, że macie problem z rozróżnieniem głodu fizjologicznego od emocjonalnego. Dlaczego mimo braku fizjologicznej potrzeby sięgacie po jedzenie? Oto kilka możliwych powodów.
Jecie pod wpływem różnych emocji – od tych pozytywnych po negatywne. Przyczyną może być stres i chęć tzw. „zajadania smutków”, bądź traktowanie jedzenia jako nagrody. Niestety, metoda nagradzania popularna jest jako metoda wychowywania dzieci i tym samym sprzyja tworzeniu niekorzystnych nawyków żywieniowych, utrzymujących się w przyszłości.
Kolejnym są spotkania towarzyskie, którym często towarzyszy nadmierne przejadanie się i niekontrolowane ilości spożywanego jedzenia w połączeniu z alkoholem.
Okazuje się również, że o wiele większe spożycie pokarmów odbywa się np. “przed telewizorem”, gdzie trudniej ocenić Wam, czy zaspokoiliście już głód.
Jeśli zauważacie u siebie częste jedzenie pod wpływem emocji, warto sprawdzić, ile realnie jecie w ciągu dnia. Kalkulator Kalorii z AI w aplikacji rozpoznaje posiłek ze zdjęcia i pokazuje kalorie oraz makroskładniki, więc łatwiej odróżnicie głód fizjologiczny od odruchowego podjadania.
Czy faktycznie jesteś głodny?
Dlatego, niezmiernie istotne jest udzielenie sobie odpowiedzi na pytanie – dlaczego w danej chwili sięgacie po jedzenie? Czy faktycznie jest to głód czy może zachcianka, sposób na zabicie nudy lub na odreagowanie?
W celu uniknięcia zbędnego przejadania się warto pamiętać o kilku podstawowych zabiegach:- pijcie odpowiednią ilość wody w ciągu dnia,
- spożywajcie regularnie posiłki,
- odpowiednio zbilansujcie i zróżnicujcie dietę (np. dzięki pomocy Diet & Training by Ann),
- pamiętajcie o odpowiedniej ilości snu i regeneracji,
- celebrujcie posiłek – jedzcie w spokoju i odpowiednim otoczeniu.
Wróćmy jeszcze do tytułowego pytania – czy uczucie głodu to dobry sygnał? Oczywiście tak, jeśli jest to faktycznie oznaka potrzeby fizjologicznej. Niestety, często jest to sygnał wywołany różnymi czynnikami zewnętrznymi (np. emocjami) i przez to odbierany jest nieprawidłowo. Dlatego pamiętając o wyżej wymienionych wskazówkach, postarajcie się zastosować je w życiu. Tym samym będziecie unikać dostarczania organizmowi zbędnych kalorii.
Na koniec warto jeszcze przytoczyć słowa Sokratesa: “Jemy po to, aby żyć, nie żyjemy po to, aby jeść”! 🙂
Najczęstsze pytania o głód i sytość
Głód fizjologiczny narasta stopniowo i wynika z realnego zapotrzebowania energetycznego organizmu, a głód emocjonalny pojawia się nagle i jest reakcją na stres, nudę lub inne emocje, a nie na realną potrzebę jedzenia.
Główną rolę odgrywa grelina, potocznie zwana hormonem głodu. Jest wydzielana w błonie śluzowej dna żołądka, a jej stężenie rośnie w okresie głodu i szybko spada po zjedzeniu posiłku.
Sytość zwykle sygnalizuje spokojniejsze, mniej nagłe tempo jedzenia, ustąpienie skurczów żołądka i uczucie ciepła po posiłku. Warto jeść powoli i zwracać uwagę na te sygnały zamiast kończyć posiłek dopiero przy pełnym talerzu.
Pomaga regularność posiłków, odpowiednia ilość snu i świadome jedzenie bez rozpraszaczy, na przykład telewizora. Warto też sprawdzać, czy sięgacie po jedzenie z głodu, czy z nudy lub stresu. W budowaniu takiej regularności pomagają jadłospisy dopasowane do Waszego celu w aplikacji Diet & Training by Ann.
Nie zawsze. Uczucie głodu bywa wywoływane czynnikami zewnętrznymi, na przykład stresem, zapachem jedzenia czy porą dnia, dlatego warto najpierw sprawdzić, czy to faktyczna potrzeba fizjologiczna, czy zachcianka.
Nauka słuchania sygnałów głodu i sytości to proces, ale nie musicie przechodzić przez niego sami. Regularne posiłki i jadłospisy dopasowane do Waszego celu w aplikacji pomagają utrzymać tę uważność na dłużej. Dołączcie do ponad 3,8 miliona osób, które korzystają z aplikacji Diet & Training by Ann.
Bibliografia: 1. Kocełak P., Zahorska-Markiewicz B., Olszanecka-Glinianowicz M. Hormonalna regulacja przyjmowania pokarmu, Katowice 2. Leszczyńska S., Błażejewska K., Lewandowska-Klafczyńska K., Rygielski P. Emocje a zachowania żywieniowe u kobiet w wieku 18−30 lat 3. Niewiadomska I., Kulik A., ; Jedzenie Uzależnienia: fakty i mity; Wydawnictwo KUL 4. Ziółkowska B., Mroczkowska D; Dlaczego jemy? Uwarunkowania stosunku do jedzenia w cyklu życia na podstawie analizy wyników wstępnego sondażu; Poznań 2012 r.
Komentarze Brak komentarzy
Dołącz do dyskusji…